Anoreksja

Osoby cierpiące na anoreksję często wydają się opanowane, wolne od emocji. Czy jest tak naprawdę? Wiele wiemy o anoreksji – o objawach tego zaburzenia, o problemie z jakim zmagają się pacjenci. Warto zastanowić się jednak jaka jest geneza anoreksji? Z jaką historią przychodzą do gabinetu psychoterapeuty osoby cierpiące na jadłowstręt psychiczny?

Wielu z pacjentów rzadko mówi o problemie związanym z anoreksją na pierwszej sesji terapeutycznej. Zwykle nie są zaniepokojeni swoim stanem zdrowia, nie zauważają zagrożenia płynącego z ciągłego głodzenia się – na pierwszej sesji nurtuje ich zupełnie inna kwestia. Zastanawiają się nad swoimi problemami w relacjach z rodzicami, partnerami, przyjaciółmi. Właśnie ten rodzaj problemu dotyczący relacji z innymi ludźmi, jest niezwykle istotny do tego, aby zrozumieć cierpienie pacjentów anorektycznych.

Toksyczne relacje a anoreksja?

 

Historia osób chorych na jadłowstręt psychiczny zaczyna się przeważnie od toksycznej relacji z matką, która zazwyczaj jest niezwykle kontrolująca. Często stara się znieść granicę pomiędzy jej rzeczywistością a rzeczywistością dziecka, nie respektując jego odrębności. Kontrolując, matki w sposób intruzywny wdzierają się do wewnętrznego świata przyszłych osób cierpiących na anoreksję. Pacjenci anorektyczni często odgrywali narzucone przez rodziców role, sprawowali obowiązki przerastające ich możliwości. W dorosłym życiu przyzwyczajeni są do brania zbyt dużej odpowiedzialności za innych. Dorosłe osoby cierpiące na anoreksję czasem wchodzą w trudne relacje ze swoimi partnerami – wiążą się z osobami wobec których są nadmiernie opiekuńcze i jednocześnie od których są całkowicie zależne. Przeplatające się w związkach tych osób nadmierna opiekuńczość i zależność wynika z podjętej przez pacjentów próby naprawienia wyjałowionej z akceptacji i zrozumienia relacji wczesnodziecięcych. Osoby cierpiące na anoreksję mają trudności z mówieniem o swoich potrzebach. Niektórzy pacjenci cierpiący na jadłowstręt czują, że ich potrzeby emocjonalne są tak wielkie, że nikt nie mógłby ich zaspokoić. Stąd żyją w przekonaniu, że są samowystarczalni. W momencie kiedy nie mogą z bliskimi rozmawiać o ich potrzebach zaczynają chorować somatycznie. Zmniejszają potrzeby własnego ciała, zmniejszając przyjmowany pokarm. Pożywienie w anoreksji jest postrzegane symbolicznie – reprezentuje ono możliwość zaspokojenia potrzeb pacjenta przez drugą osobę. Kiedy osoba cierpiąca na anoreksję zaczyna się głodzić, wyraża tym działaniem przekonanie, że jego głód emocjonalny jest tak potężny, że żaden pokarm, żadna relacja z drugim człowiekiem nie jest w stanie go zaspokoić. Głodzenie się jest więc manifestacją mocy – pacjenci swoim ciałem mówią bliskim: ,,wszystko mogę osiągnąć samodzielnie – nie potrzebuję miłości”. Pogrążając się w swojej chorobie, wymuszają jednak opiekę najbliższych – jeśli trudno jest im werbalnie walczyć o uwagę, miłość, akceptację najbliższych, ta walka przenosi się w przestrzeń ciała.

Złość osoby cierpiącej na jadłowstręt psychiczny skierowana jest do ich wnętrza. Często odczuwają wściekłość związaną z koniecznością osiągania samowystarczalności i brania odpowiedzialności za innych. Może ona zostać rozładowana w obszarze ich ciała przez głodzenie się, kontrolę spożywania posiłków. Kontrolowane jedzenie może także przynosić poczucie bezpieczeństwa – to pacjent samodzielnie reguluje swój organizm, odcinając się od innych, którzy w jego poczuciu mogą go skrzywdzić.

Walka o niezależność

Jak już wcześniej wspomniałam, często osoba cierpiąca na anoreksję jest silnie związana z kontrolującymi rodzicami, którzy wielokrotnie przekraczali granice ich odrębności. Pacjent może odczuwać swoje ciało jako przestrzeń symbolizującą rodzicielską kontrolę. Potrzeby ciała mogą wtedy być przez anorektyka odczuwane jako więżące, toksyczne, zalewające odrębność pacjenta. Ciało więc może być odbierane przez pacjenta, jako miejsce walki o swoją niezależność od toksycznego nadzoru rodzica.

Często pacjenci odbierają złość jako uczucie, które może skrzywdzić innych i przed którym najbliższych należy chronić. Osoby chorujące na anoreksję usiłują ochronić najbliższych przed swoją złością i kierują ją do własnego wnętrza. Głodzenie ciała, zaprzeczanie jego potrzebom, jest tego wyrazem. Pacjenci często kojarzą złoszczenie się z zachowaniem skrajnie nieatrakcyjnym – nie złoszcząc się werbalnie i tłumiąc emocje w swoim odczuciu stają się bardziej pożądani przez środowisko rodzinne. Żyją w przeświadczeniu, ze jeśli są w stanie kontrolować swoją złość, nikt nie będzie kontrolować ich samych. Jest to więc walka o własną odrębność, o przekonanie pacjenta o tym, że to on sam rządzi swoim ciałem, nie zaś najbliżsi.

Rezerwacja konsultacji:

tel. 534 030 607  

email. skrzynka@gabinet-ego.pl 

Słowa Klucze:

  • anoreksja,
  • leczenie anoreksji,
  • zaburzenia jedzenia.